www.mathildesanting.info

Na een uurtje wordt Mathilde Santing (40) door een gehaaste mevrouw weggeroepen voor een bespreking. Als Santing licht aarzelt, volgt een niet mis te verstane aansporing: 'Er zitten zes belangrijke mensen op je te wachten die het allemaal druk hebben!' Onverstoorbaar drinkt Santing haar glas jus d'orange leeg, begeeft zich naar de bespreking en schuift een half uur later, zich verontschuldigend, weer aan. Dit keer bestelt ze een glas spa blauw met een schuimende kop cappuccino.

Drinken artiesten niet meer, of behoor jij tot de uitzonderingen?
"Ik heb best het een en ander uitgeprobeerd, maar ik drink niet veel. Ik heb een hoge, kwetsbare, zachte stem, waarmee ik heel voorzichtig moet zijn. M'n stem heeft me altijd op het rechte pad gehouden."

Je zingt voornamelijk composities van anderen. Ik las dat Randy Newman je thuis belde omdat hij jouw interpretatie van zijn songs zo goed vond op de cd 'Mathilde sings Randy Newman'.
"Hij complimenteerde me op mijn antwoordapparaat. Je zult het niet geloven, maar ik heb het uitgeveegd met mijn stomme kop. Typisch ik! Hij zei dat hij sommige van de songs die ik had opgenomen de mooiste uitvoeringen vond die hij ooit hoorde. Ik ben knettergek dat ik dat niet op het bandje heb laten staan. Ik weet nog goed dat ik de week na dat bericht erg uitgelaten en blij was. Als zo iemand zoiets over je zegt...hij is toch een van de grootste componisten van deze eeuw. Dus zo'n berichtje is vergelijkbaar met een brief van Mozart in een andere tijd! Het enige nadeel van het zingen van composities van anderen is dat ik eigenlijk geld verdien voor mensen als Elvis Costello of Melanie. (Lachend:) Ik hoorde dat Melanie na mijn uitvoering van 'Beautiful people' een schitterende coffeeshop opende in Los Angeles."

Je speelde in de musical Joe, trad op in het land en gaf een live-cd uit, droeg bij aan het Grip-project (een muziek- en dansvoorstelling met jeugdvriendin Anne Affourtit) en stond hoog in de hitlijsten met 'Beautiful people'. Onlangs kwam je nieuwe studio-album 'To others to one' uit. Hoe fnuikend is die versnippering voor je talent?
"Het is niet zo versnipperend als het lijkt. Ik vind het heel spannend om voor uiteenlopende projecten gevraagd te worden, maar neem pas iets aan op basis van de kwaliteit van het muzikale materiaal. Er valt wel degelijk een rode draad te ontdekken. Het leuke is dat ik altijd mijn eigen publiek trek. Mensen die me uit de theaters kennen of van mijn albums, bezochten ook de musical Joe. Het is publiek dat graag naar muziek luistert en er ook enige moeite voor wil doen."

De buitenwacht keek op van je deelname aan Joe, een Van den Ende-musical. De combinatie Santing-Van den Ende wekte bevreemding.
"Dat heeft alles te maken met de zwart-wit beelden die de media zo vaak schetsen. 'Zoeken of er een conflict in zit, anders schrijven we er niet over', die houding. Nadat ik de liedjes had gehoord, zei ik volmondig ja tegen de rol. Het waren hele mooie liedjes en dat is het enige criterium dat telt."

Nog zo'n beeld is dat van 'lastige tante' en 'moeilijke Mathilde', omdat je je overal mee wilt bemoeien. Joop van den Ende liet zich er blijkbaar niet door afschrikken.
"Ik kan soms zeer geïrriteerd uit de hoek komen en als iemand dat noteert, schrijft iedereen het vervolgens over. Maar ik ben ook ontzettend vrolijk, makkelijk, professioneel, hardwerkend. En ik ben een ontzettende lachebek. Joop en ik kennen elkaar inmiddels door en door. Hij is een soort vaderfiguur voor me. Natuurlijk liet hij zich niet afschrikken door die hokjesgeest van verschillende media. Hij is bekend met het fenomeen, want zelf is hij regelmatig eenzijdig getypeerd. Toen we elkaar voor het eerst ontmoetten, sloeg ik hem al na een minuut op zijn schouders en begon grappen met hem te maken. We hebben zoveel onzingesprekken met elkaar gehad, zoveel gelachen, ik klik ontzettend met hem."

Je speelde vorig jaar voor het eerst in je carrière in een musical, maar beleefde ook een persoonlijke tragedie. Je vriendin Antje werd het ziekenhuis ingeslagen, liep een hersenkneuzing op en was tien maanden uit de roulatie.
"Antje zag een kleerkast van een jongen een meisje dat in de Albert Heijn per ongeluk tegen hem opbotste, scheldend en vloekend een klap geven. Antje sprong die jongen woedend op zijn rug en sloeg hem een bloedneus, waarop hij haar tegen de grond sloeg. Daarna liet haar geheugen haar in de steek. Ze bemoeit zich vaker met ruzies, maar had nog nooit iemand geslagen. Die gebeurtenis heeft ons leven bijna een jaar lang compleet veranderd. We woonden niet samen, maar werden meer dan ooit op onszelf terug geworpen en gedwongen voor onszelf te zorgen. Ik heb veel geleerd van die periode, bleek ook veel meer te kunnen dan ik gedacht had. Van extreme omstandigheden zeg je vaak achteraf dat je ze niet had willen missen. Het is in ieder geval waar dat je onvermoede krachten bij jezelf ontdekt die je anders nooit gekend had. Toen de AVRO onlangs een week organiseerde die in het teken stond van het zinloos geweld, besloot ik niet in te gaan op een verzoek van een radioprogramma aan een discussie deel te nemen. We leven in een land met waanzinnig veel redacties die allemaal ideetjes hebben, en bij thuis zit de Mathilde-Santing-redactoe. Ik heb het zo druk, dat ik niet aan alles wat buiten mijn vak speelt mee kan doen. Het is ook mijn ambitie niet."

Tijdens de Gay Games in Amsterdam leek het alsof je die ambitie wel degelijk koesterde. Dat je als een soort rolmodel voor lesbische vrouwen diende.
"Ik heb de opening als zangeres gedaan, onder het mom 'delighted to be invited', maar de Games waren een feestje voor Mathilde zelf. Ik heb niets aan promotie gedaan, maar een week lang genoten. De Telegraaf had het over 'roze kermis' en ook in De Volkskrant verschenen een paar negatieve stukjes. Meest gehoorde argument, ook van gays luidde: 'We willen toch zo graag integreren. Waarom dan jezelf afzonderen tijdens de Gay Games?' Dit argument hoor je nooit als roodharige kamerplantliefhebbers of joodse badmintonspelers eventjes onder elkaar willen zijn. Ik vind het ook lekker om met muzikanten of familie onder elkaar te zijn. Dan zeurt er niemand. Wat je voelt aan liefde en vriendschap is toch de beste reden om een keer onder elkaar te zijn? We hebben in Amsterdam de week van ons leven gehad. Heel veel mensen zeiden na afloop dat ze zich nog nooit zo lekker hadden gevoeld als toen. Ook gays uit Amsterdam die dachten dat de acceptatie allang bestond. Ze zeiden: 'Zoals ik me dze week heb gevoeld, voelde ik me niet in mijn eigen huis, op straat, in mijn hoofd of in mijn hart.'
Heel lang dacht men dat ik lesbisch was en daarom heb ik een tipje van de sluier opgelicht door te zeggen dat ik biseksueel ben, meer niet. Waarom zou ik mensen gaan vertellen over mijn relaties? Ze wachten maar mooi op mijn autobiografie. Wat ik nu naar buiten breng, is al meer dan bijna wie dan ook doet. Hoeveel zangeressen zijn openlijk lesbisch? Als je er drie kunt noemen, is het veel. Zo onbegrijpelijk is het niet, als je bedenkt dat vrouwen minder dan een eeuw geleden niet eens mochten stemmen, of geen bezit mochten hebben."

Misschien word je vaak gevraagd over iets anders te spreken dan over je cd's, omdat praten over muziek zo lastig is. Muzikale prestaties lijken nauwelijks te beschrijven zonder te vervallen in hoogdravendheid of onbestemd gemurmel. Een gesprek over muziek lijkt daardoor al gauw een cabaretnummer.
"Dat is zo en daarom is de Engelse taal zo prachtig. Als ik recensies in Britse of Amerikaanse kranten over mijn werk lees, lijkt het of het Engelse vocabulaire meer geschikte woorden kent dan het onze om te beschrijven wat het is. De Britten zagen me als zangeres van 'torch-songs', liedjes over onbeantwoorde liefde en ik las daar voor het het eerst de term 'crooner'. Die wordt ook gebruikt voor zangers als Frank Sinatra, als ze liedjes heel zacht, romantisch zingen. Heel intiem. Een krant had het over 'sexual ambiguity', om aan te geven dat mijn uitstraling en repertoire verschillende gezichten kende, seksueel niet te plaatsen. Iets in die richting, want in het Nederlands heb je veel meer woorden nodig om het te doorgronden. Zelfs voor muzikanten onderling is het moeilijk om over muziek te praten. Het is soms heel lastig om uit te leggen wat je precies bedoelt. Eigenlijk kun je daarom alleen musiceren met vrienden."

Doe toch eens een poging om de titel van je cd, 'To others to one' uit te leggen.
"Je moet eerst met jezelf rondkomen, voor je andere mensen vrij kunt laten. Wij hebben vaak de neiging de omstandigheden de schuld te geven als iets niet goed gaat. Vaak zit erachter dat je jezelf niet accepteerd zoals je bent."